Het verhaal
Muziek is van onschatbare waarde voor mensen met dementie . Dit heb ik met eigen ogen kunnen zien bij zowel mijn opa die Alzheimer had als ook tijdens mijn studie muziektherapie op het Artez Conservatorium in Enschede.
Op momenten dat mijn opa voor niets of niemand zijn bed uit wilde komen, lukte dit na het opzetten van muziek wonderbaarlijk genoeg wel.
​
​
Tijdens mijn studie leerde ik ook over het doelgericht inzetten van muziek, om zo te werken aan het verlichten van allerlei mentale en/of fysieke klachten, waaronder ook onrust en agitatie bij mensen met dementie.
Tevens ondervond ik tijdens stages vaak erg rumoerige leef/woonomgevingen in verzorgingshuizen, en een torenhoge werkdruk en onderbezetting bij het zorgpersoneel.
Dat zette mij in mijn afstudeerjaar aan het denken: "Kan ik iets ontwikkelen waarmee ik voor beide doelgroepen iets kan betekenen?"
En daaruit ontstond: De Ontzorgpianist. Een muziektherapeutische werkwijze waarbij de uitvoering plaatsvind op gemeenschappelijke woonkamers in verzorgingshuizen, de plek waar bewoners en zorgpersoneel zich vaak het grootste gedeelte van de dag bevinden.
Naast het ontwikkelen van de interventie heb ik ook een pilot onderzoek gedraaid om de effectiviteit te onderzoeken. Meer hierover vind je via het menu onder het kopje: onderzoek
De Interventie
Muziektherapeutische werkwijze
De interventie is gebasseerd op een combinatie van verschillende muziektherapeutische stromingen en technieken. Door het uitvoeren van deze specifieke technieken in combinatie met het aannemen van een empatisch-directieve houding vind er tijdens de uitvoering continue afstemming op de bewoners en op de situatie in de woonkamer van dat moment plaats. Zo is geen sessie hetzelfde.
Piano-Improvisatie
Een groot deel van de interventie berust op piano improvisatie, waarbij de de nadruk ligt op het aansluiten bij en verminderen van onrust en agitatie bij bewoners. Aansluiting vind plaats door observatie te combineren met (muzikaal) afstemmen tijdens de uitvoering. Daarom volstaat enkel het afspelen van voorafopgenomen muziek ook niet, het bied namelijk geen ruimte voor afstemming en aansluiting in het moment.
Gemeenschappelijke woonkamer
Door de interventie uit te voeren op gemeenschappelijke woonkamers hebben ook het zorgpersoneel profijt van de ontspannende aard van de interventie. Zo ontstaat er een prettigere werkomgeving en tevens meer verbinding tussen het zorgpersoneel en de bewoners.
'Op de achtergrond'
Belangrijk is dat de muzikale interventie zoveel mogelijk 'op de achtergrond' plaatsvind. Niet als pianist in de spotlight, maar als therapeut op de achtergrond.
Video Galerij
Hieronder een video waarin ik een beknopte presentatie geef over de verschillende aspecten van de interventie en het onderzoek wat ik tijdens mijn studie gedaan heb.
